Help, mijn kind gaat bijna naar de middelbare!

Je oogappel zit ineens in groep 8 en de wereld van open dagen, niveaus en keuzes ligt voor je open. Voeg daar inschrijvingen en lotingen in de stad aan toe en je begrijpt: dit is een mix van trots en praktische stress. Ik neem je mee in mijn zoektocht door de middelbare-schooljungle!

Echt hoor, er komt best wat kijken bij de overstap naar de middelbare school. Nog vóór de aanmeldprocedure begint, moet er al van alles geregeld worden: proeflesmiddagen, voorlichtingsavonden, open dagen, formulieren invullen en als je in de stad woont soms ook nog wachten op een loting.

Pro tip: begin al met open dagen bezoeken als je kind in groep 7 zit. Zeker in de stad zijn het er veel, vaak in dezelfde periode en soms zelfs op dezelfde dag. In groep 7 krijgt je kind een voorlopig schooladvies en kun je je alvast oriënteren op scholen die daarbij passen. Zo verspreid je de open dagen over twee jaar en wordt de tijdsdruk in groep 8 een stuk minder.

Hoe begin je nou met die zoektocht?

Begin rustig, stap voor stap. Laat je kind eerst vertellen wat hij of zij belangrijk vindt. Het kan handig zijn om ervaringen van andere ouders te horen, maar vertrouw vooral op je eigen indrukken en die van je kind. Iedereen heeft zijn eigen voorkeuren, dus laat wat bij jullie past leidend zijn.

Check daarna praktische zaken zoals niveau, afstand, sfeer, doorstroommogelijkheden en begeleiding. Om het overzichtelijk te houden, heb ik de stappen hieronder voor je op een rij gezet.

Het plan van aanpak

Stap 1: Uitgangspunten bepalen

Na het voorlopig schooladvies weet je op welk niveau je kunt zoeken. Deze eerste stap draait om het helder krijgen van jullie uitgangspunten als gezin. Wat vinden jullie belangrijk in een school? Denk aan afstand, doorstroommogelijkheden, sfeer, begeleiding en extra’s zoals talentprogramma’s of sportklassen.

Vraag ook aan je kind wat belangrijk is en waar hij of zij zich prettig bij denkt te voelen. Probeer dit los te zien van meningen van anderen of verhalen uit de media. Maak een lijstje met jullie belangrijkste punten; dat helpt later enorm bij het vergelijken van scholen.

Stap 2: Scholen oriënteren

Proeflesmiddagen, voorlichtingsavonden en open dagen

Op de Scholenwijzer-website van jouw stad vind je een overzicht van alle middelbare scholen en kun je filteren op niveau. Check meteen of de scholen die je interessant vindt proeflesmiddagen aanbieden. Bij veel scholen kun je je online aanmelden. Soms staat het formulier nog niet klaar, maar wordt wel vermeld wanneer de inschrijving opent. Noteer die datum meteen, want proeflessen zitten snel vol en worden vaak maar één of twee keer georganiseerd.

➤ Soms kun je bij de aanmelding aangeven welke richting of vakken je kind wil proberen, kies iets dat aansluit bij zijn of haar interesses.

Na aanmelding ontvang je meestal een bevestiging met praktische informatie. Niets gehoord? Bel of mail dan even na. Zet alle locaties, data en tijden direct in je agenda, zodat je niks mist. In groep 8 mag je kind vaak eerder weg van school voor een proeflesmiddag. Geef dit ook op tijd aan bij de leerkracht.

Daarnaast zijn er de voorlichtingsavonden voor ouders. Vaak moet je je aanmelden, check dit even op de site van de school. Op zo'n avond hoor je vaak net wat meer over begeleiding, communicatie, huiswerk en hoe die eerste brugklasmaanden eruitzien. Let ook op dingen zoals leerlingenbegeleiding, doorstroom, talentprogramma’s en extra activiteiten. Komen deze onderwerpen niet vanzelf ter sprake? Vraag er dan gewoon naar. 

➤ Past wat je hoort bij wat jij belangrijk vindt?

Open dagen bezoek je samen met je kind. Meestal is er vrije inloop. Houd rekening met drukte en met het feit dat scholen hun open huis soms op dezelfde dag plannen. Deze dagen zijn vaak maar één keer per jaar, dus zet ze meteen in je agenda. 

➤ Als je hier al in groep 7 mee begint, heb je meer tijd en voelt alles minder gehaast.

Stap 3: Informatie verzamelen 

Proeflessen, voorlichtingsavonden en open dagen zijn perfecte momenten om informatie te verzamelen. Je krijgt een beeld van de school, de sfeer, bereikbaarheid en faciliteiten. Wat mij opvalt: de lengte van lesuren verschilt per school.

Daarnaast let ik zelf extra op deze punten:

• Diversiteit: is er een mix van culturen die past bij de samenleving van nu?
• Veiligheid: waar gaan scholieren heen tijdens pauzes en hoe veilig is de omgeving?
• Schoolklimaat: hoe is de omgang onderling en voelen leerlingen zich vrij om zichzelf te zijn?

Stap 4: vergelijken en kiezen 

Nu is het tijd om de scholen naast elkaar te leggen. Kijk niet alleen naar praktische zaken, maar vooral ook naar sfeer, begeleiding en extra mogelijkheden. Pak jullie lijstje met uitgangspunten er weer bij en maak samen een overzicht met plus- en minpunten per school. Zo zie je snel welke scholen bovenaan eindigen.

Stap 5: aanmelden 

Is de keuze gemaakt? Dan begint het officiële deel. Via de basisschool krijg je ruim van tevoren informatie over het aanmelden en een planning. Check de inschrijfdata goed, want in de stad kunnen plekken snel vol zitten. Schrijf je kind op tijd in en kijk of je een bevestiging ontvangt. Soms kun je bij de aanmelding ook alvast aangeven welke vakken, profielen of programma’s je kind wil volgen. Houd alles netjes bij in een map en in je agenda, zo raak je niks kwijt en blijft het overzichtelijk. 

Stap 6: voorbereiding overstap

De aanmelding is rond, nu begint het spannende deel: wachten op de definitieve plaatsing en hopen dat het wordt wat je wilt. Gelukkig hebben de meeste scholen voor de zomervakantie kennismakingsmomenten, ideaal om je kind alvast te laten wennen. Praat samen over wat er te wachten staat: nieuwe klasgenoten, mentor, roosters en huiswerk. Oefen samen de route naar school, check samen het rooster en de praktische dingen zoals schoolspullen, lunch items en fiets of OV-chipkaart. Zo voelt het meteen een stukje relaxter en vertrouwd.

Dit is het begin van meer zelfstandigheid voor je kind en voor jou een oefening in loslaten. Want ja, die eerste middelbare-schooldag komt eraan… en ineens is je kleine lieveling een stuk groter! ❤️